ท่ามกลางการแข่งขันในตลาด AI สายอาชีพที่กำลังเป็นที่สนใจก็คงหนีไม่พ้น สาขาเกี่ยวกับวิทยาการคอมพิวเตอร์ วิศวกรรมซอฟต์แวร์ หรือด้านการวิเคราะห์ข้อมูล
แต่รู้หรือไม่ว่า อีกหนึ่งสาขาวิชาที่กำลังจำเป็นมากขึ้นเรื่อยๆ ในอุตสาหกรรมนี้คือ ‘ปรัชญา’
ไม่นานมานี้ ผู้พัฒนา AI รายใหญ่ เช่น Anthropic และ Google DeepMind ได้ทยอยจ้างนักปรัชญาให้เข้ามาทำงานในองค์กร ส่วน Sam Altman หรือซีอีโอของ OpenAI ก็เคยบอกว่า บริษัทได้ปรึกษา “นักปรัชญาด้านจริยธรรมหลายร้อยคน” เพื่อช่วยกำหนดกฎเกณฑ์การทำงานของ ChatGPT
บทบาทหลักๆ ของนักปรัชญาในการพัฒนา AI ก็คือการทำวิจัย เพื่อพยายามหาวิธีที่จะทำให้โมเดล AI มีจิตสำนึก และอาจรวมถึงการปรับระบบให้สอดคล้องกับค่านิยมของมนุษย์ จนถึงช่วยกำกับดูแลเทคโนโลยีที่กำลังพัฒนาอย่างรวดเร็วนี้ ให้อยู่ในกรอบจริยธรรม
แน่นอนว่า บทบาทของนักปรัชญาในวงการ AI ไม่ใช่เรื่องใหม่ แต่สิ่งที่น่าสนใจคือตลาดแรงงานอาจกำลังเปลี่ยนแปลง เพราะตอนนี้อัตราการว่างงานของ ‘นักวิทยาศาสตร์คอมพิวเตอร์’ อาจสูงกว่า ‘นักปรัชญา’
จากเดิมที่เราคุ้นเคยว่า นักวิทยาศาสตร์คอมพิวเตอร์กำลังเป็นที่นิยมในอุตสาหกรรม AI แต่หลังจากคนหลั่งไหลเข้ามาในสายงานนี้จำนวนมาก บวกกับบริษัทเทคโนโลยียักษ์ใหญ่ต่างก็หันไปพึ่งพานักปรัชญา อาชีพสายมนุษยศาสตร์ที่ครั้งหนึ่งถูกมองว่า หางานยากนี้ ก็อาจกลายเป็นที่ต้องการมากขึ้น
แม้จะยังไม่แน่ชัดว่า สิ่งที่เกิดขึ้นจะเปลี่ยนแปลงหน้าตาของอาชีพนักปรัชญาอย่างมีนัยสำคัญหรือไม่ แต่ข้อมูลเมื่อปี 2024 จากธนาคารกลางสหรัฐฯ ในนิวยอร์ก ก็พบว่าผู้เรียนวิชาปรัชญามีอัตราการว่างงานที่ 5.1% ซึ่งยังถือว่าสูง แต่ก็ต่ำกว่าผู้เรียนวิชาวิทยาการคอมพิวเตอร์ ซึ่งมีอัตราการว่างงานที่ 7%
“ดูเหมือนว่า นี่จะเป็นช่วงเวลาที่ดีสำหรับนักปรัชญาในตลาดงาน” Anil Seth อาจารย์จาก University of Sussex ผู้ทำการวิจัยเกี่ยวกับจิตสำนึกกล่าวกับสื่อ Observer ว่า “บริษัทต่างๆ ควรจ้างนักปรัชญามากขึ้น เพราะการคิดอย่างเป็นระบบ กำลังมีความสำคัญมากขึ้นเรื่อยๆ”
อย่างไรก็ตาม ‘การฟอกขาวทางจริยธรรม’ ก็เป็นประเด็นที่ไม่ควรมองข้ามคือ เพราะหลายคนเป็นห่วงว่า การที่บริษัทยักษ์ใหญ่จ้างนักปรัชญามากขึ้นเรื่อยๆ นั้น ทำเพื่อสร้างภาพลักษณ์ที่ดีในสายตาคนทั่วไปเพียงอย่างเดียวหรือไม่ อีกทั้งยังมีความกังวลว่า ต่อจากนี้นักปรัชญาจะรู้สึกกดดันให้ทำงานด้าน AI แม้ว่านั่นจะไม่ใช่สิ่งที่พวกเขาต้องการทำหรือศึกษาในระยะยาวหรือไม่
