ใครๆ ก็รู้ว่าการกินอาหารเพื่อสุขภาพและออกกำลังกายมีส่วนช่วยให้อายุยืนยาว แต่งานวิจัยใหม่พบว่า ‘การเสพงานศิลปะ’ ก็อาจช่วยชะลอความแก่ของเราได้เช่นกัน
ทีมนักวิจัยจาก University College London (UCL) ได้วิเคราะห์ข้อมูลจากตัวอย่างเลือดของผู้ใหญ่ประมาณ 3,500 คนในสหราชอาณาจักร โดยรวมทั้งคนที่มีชีวิตเกี่ยวข้องกับศิลปะอย่างมาก เช่น ศิลปินในแขนงต่างๆ จนถึงคนที่มีส่วนร่วมกับศิลปะน้อยมาก
สำหรับการเก็บข้อมูล ผู้เข้าร่วมการวิจัยได้ตอบคำถามหลากหลายหัวข้อ ตั้งแต่พฤติกรรมการออกกำลังกาย ไปจนถึงกิจกรรมเกี่ยวกับศิลปะมากกว่า 40 ประเภท ในช่วง 12 เดือนที่ผ่านมา
จากนั้น นักวิจัยก็ใช้เครื่องมือวัดอายุทางพันธุกรรม (epigenetic clocks) 7 แบบ ซึ่งแต่ละแบบจะช่วยตีความการแก่ชรา ความเจ็บป่วย และความเสี่ยงต่อการเสียชีวิตในหลายๆ มิติ เพื่อประเมินอัตราการแก่ชราของผู้เข้าร่วมการวิจัย โดยนักวิจัยพบว่า การมีส่วนร่วมในศิลปะมากขึ้น อาจช่วยเพิ่มอายุขัยของคนได้
“จากการศึกษาครั้งนี้ เราพบว่า ‘การมีส่วนร่วมในศิลปะ’ มีความสัมพันธ์กับอัตราการแก่ชราที่ช้าลง 4% นั่นหมายความว่าในทางชีวภาพ ผู้คนอาจเด็กลงประมาณ 1 ปี (จากอายุจริงๆ) หากพวกเขามีส่วนร่วมในศิลปะเป็นประจำ” Daisy Fancourt หนึ่งในทีมนักวิจัยกล่าว
เธอยังระบุต่อว่า “นี่เป็นการลดลงของการแก่ชราทางชีวภาพ ในระดับเดียวกับที่เราพบจากการออกกำลังกาย”
ผลการศึกษาดังกล่าวเผยแพร่บนวารสาร Innovation in Ageing พร้อมชี้ว่า อัตราการแก่ชราที่ชะลอลงนี้ พบได้ทั้งในกลุ่มผู้ที่ลงมือทำกิจกรรมทางศิลปะ เช่น นักเต้น นักร้อง หรือผู้สร้างสรรค์งานศิลปะแขนงอื่นๆ และรวมถึงกลุ่มผู้ที่รับชมศิลปะผ่านการไปชมคอนเสิร์ต ละคร หรือพิพิธภัณฑ์
ด้าน Steven Horvath นักสถิติชีวภาพจาก UCLA และผู้พัฒนานาฬิกาอายุทางชีวภาพของ Horvath อธิบายว่า อายุตามปฏิทินของคนคืออายุจริงโดยอ้างอิงจากวันเกิด แต่เนื่องจากคนเราไม่ได้แก่ตัวในอัตราเดียวกัน นาฬิกาทางพันธุกรรมจึงสามารถวัดอัตราการแก่ตัวของคุณ หรืออายุ “ทางชีวภาพ” ของคุณได้
“เราใช้เวลามากกว่า 10 ปีพยายามทำความเข้าใจว่า ปัจจัยใดบ้างที่เร่งนาฬิกาทางชีวภาพของคุณ” Horvath ชี้ว่าการสูบบุหรี่ การกินอาหารที่ไม่ดีต่อสุขภาพ การใช้ชีวิตแบบนั่งๆ นอนๆ ล้วนเร่งเวลาของนาฬิกาดังกล่าว ในขณะเดียวกัน การกินอาหารที่ดี การรักษาน้ำหนักตัวให้เหมาะสม และการออกกำลังกายอย่างสม่ำเสมอ ล้วนช่วยชะลอนาฬิกาดังกล่าวได้
“ความรู้ใหม่สำหรับผมคือ การมีส่วนร่วมในศิลปะ อาจมีผลเทียบเท่ากับการออกกำลังกาย” เขากล่าวถึงงานวิจัยนี้
ส่วน Doug Vaughan แพทย์โรคหัวใจจาก Northwestern University ก็อธิบายเสริมว่า การทำกิจกรรมสร้างสรรค์สามารถเป็นยาแก้เครียดที่ดีได้ และเมื่อคนเราสามารถลดระดับความเครียดในระยะยาวลงได้ ก็อาจช่วยลดการอักเสบได้เช่นกัน กลายเป็นกลไกหนึ่งที่ศิลปะอาจเชื่อมโยงกับอัตราการชะลอความแก่ของคนได้
“ศิลปะ การสร้างสรรค์ หรือการเพลิดเพลินกับศิลปะ นับเป็นวิธีการบำบัดที่ไม่ใช้ยา” เขาย้ำ
