เป็นอีกครั้งที่สังคมไทยต้องกลับมาตั้งคำถามกับคนที่ได้รับการยกย่องว่าเป็นคนดี ไม่ว่าจะเป็นคนที่ชอบทำบุญ บริจาคเงิน ช่วยเหลือสังคม ตั้งมูลนิธิ หรือแม้แต่พระสงฆ์ที่มีผู้คนเลื่อมใสศรัทธา เพราะการทำบุญหรือการแสดงออกว่าทำความดี ไม่ได้แปลว่าทุกการกระทำของคนคนนั้นจะดีงามเสมอไป
แน่นอนว่า การถูกกล่าวหาหรือถูกดำเนินคดี ไม่ได้แปลว่าคนนั้นเป็นคนเลว กรณีที่กำลังจะเล่าต่อไปนี้จึงไม่ใช่การตัดสินว่าใครดีหรือเลว แต่เป็นการชวนย้อนดูเรื่องราวของคนที่เคยได้รับศรัทธาจากสังคม ก่อนจะมีข้อกล่าวหาหรือคดีความตามมา และชวนตั้งคำถามว่า เหตุใดสังคมจึงมักคาดหวังว่าจะต้องมี “คนดี” มาช่วยแก้ปัญหาอยู่เสมอ
หลวงปู่เณรคำ (วิรพล สุขผล)
หลวงปู่เณรคำ หรือ นายวิรพล สุขผล เป็นที่รู้จักอย่างกว้างขวางในฐานะพระสงฆ์ผู้มากบารมี มีลูกศิษย์และผู้ศรัทธาจำนวนมาก ยิ่งก่อนหน้านี้เคยมีการระดมทุนเพื่อก่อสร้างพระแก้วมรกตจำลององค์ใหญ่ที่สุดในโลก พร้อมด้วยมหาวิหารและสิ่งก่อสร้างทางศาสนาอีกมากมาย
ระหว่างปี 2552 ถึง 2556 หลวงปู่เณรคำในขณะนั้น เป็นประธานสงฆ์วัดป่าขันติธรรม จังหวัดศรีสะเกษ ได้ชักชวนประชาชนให้ร่วมบริจาคเงิน ทองคำ และทรัพย์สิน โดยอ้างว่าจะนำไปใช้สร้างพระแก้วมรกตองค์ใหญ่ มหาวิหารที่ประดับด้วยหยกเขียวจากอิตาลี เครื่องทรงพระแก้ว 3 ฤดูที่ทำจากทองคำแท้ รูปหล่อพระทองคำ ตลอดจนเสาวิหารแก้ว 199 ต้น ซึ่งกำหนดเงินบริจาคไว้ที่ต้นละ 3 แสนบาท โดยอ้างว่าตนเห็นนิมิตถึงพระอินทร์
การระดมทุนดำเนินไปอย่างราบรื่นด้วยศรัทธาและความเลื่อมใสในหลวงปู่เณรคำ แต่ไม่นานก็ได้มีการตรวจสอบเส้นเงิน พบว่าเงินและทรัพย์สินส่วนหนึ่งไม่ได้ถูกนำไปใช้ตามที่อ้าง แต่กลับนำเงินไปซื้อรถหรูหลายคัน รถปอร์เช่อีกจำนวนมาก
กรมสอบสวนคดีพิเศษ (DSI) จึงรับดำเนินการเป็นคดีพิเศษ 2 คดี ได้แก่ คดีฉ้อโกงประชาชนและฟอกเงิน และยังพ่วงคดีเกี่ยวกับการพรากผู้เยาว์และกระทำชำเราเด็กอายุต่ำกว่า 15 ปี มาด้วยจากหลักฐานที่ทยอยปรากฎ
หลังเกิดเรื่อง หลวงปู่เณรคำได้หลบหนีออกจากประเทศไทยไปพำนักในสหรัฐอเมริกา ก่อนที่ทางการไทยได้ประสานขอส่งผู้ร้ายข้ามแดนและนำตัวกลับมาดำเนินคดีได้เมื่อวันที่ 19 กรกฎาคม 2560 ตามข้อมูลที่ กรมสอบสวนคดีพิเศษสรุปผลการดำเนินคดี ระบุว่า คดีฉ้อโกงประชาชนครั้งนี้มีผู้เสียหาย 29 ราย และมีการเรียกเงินและทรัพย์สินไปจากผู้ศรัทธาเป็นจำนวนมาก โดยต่อมา ศาลแพ่งได้ริบทรัพย์ 43,478,992 บาท
ต่อมา วันที่ 9 สิงหาคม 2561 ศาลอาญาตัดสินโทษคดีฉ้อโกงประชาชน ความผิดตาม พ.ร.บ.คอมพิวเตอร์ และฟอกเงิน จำคุกรวม 114 ปี (โทษตามกฎหมายจำคุกได้สูงสุด 20 ปี) พร้อมให้ชดใช้เงินแก่ผู้เสียหาย
ส่วนคดีเกี่ยวกับเด็ก ไทยพีบีเอส รายงานว่าศาลพิพากษาเมื่อวันที่ 17 ตุลาคม 2561 ให้จำคุก 16 ปี จากความผิดฐานพรากเด็กอายุต่ำกว่า 15 ปี ไปเพื่อการอนาจารและกระทำชำเรา โดยให้นับโทษต่อจากคดีฉ้อโกง รวมโทษจำคุกตามคำพิพากษาทั้งสองคดีเป็น 36 ปี ซึ่งในเวลาต่อมา ศาลก็ได้ถอนอุทธรณ์ ส่งผลให้คดีนี้ถึงที่สิ้นสุด
พระอลงกต วัดพระบาทน้ำพุ
พระอลงกต หรือ พระราชวิสุทธิประชานาถ อดีตเจ้าอาวาสวัดพระบาทน้ำพุ จังหวัดลพบุรี มีชื่อในสังคมไทยจากงานช่วยเหลือผู้ป่วยเอดส์ (ตามที่วัดกล่าวอ้าง) ซึ่งวัดจะรับดูแลผู้ป่วยระยะสุดท้ายที่ถูกครอบครัวทอดทิ้งหรือไม่สามารถกลับไปใช้ชีวิตในสังคมได้ตามปกติ
ย้อนกลับไปช่วงต้นทศวรรษ 2530 พระอลงกตเข้ามาจำพรรษาที่วัดพระบาทน้ำพุ และเริ่มรับดูแลผู้ป่วยโรคเอดส์ในช่วงที่สังคมไทยยังมีความหวาดกลัวและความเข้าใจผิดเกี่ยวกับโรคดังกล่าว
รายงานของสำนักข่าวไทยรัฐ เผยว่า ในปี 2535 มีการจัดตั้งโครงการธรรมรักษ์นิเวศน์เพื่อเป็นสถานที่ดูแลผู้ป่วย และในปี 2537 มีการก่อตั้งมูลนิธิธรรมรักษ์เพื่อขยายงานช่วยเหลือ ต่อมาเกิดโครงการด้านสาธารณสงเคราะห์อีกหลายแห่ง ทั้งบ้านพักผู้ป่วย บ้านเด็ก และบ้านพักคนชรา
ความศรัทธาตลอดระยะเวลาเกือบ 40 ปีทำให้วัดมีเงินบริจาคเข้ามาจากหลายช่องทาง จนกระทั่ง เดือนสิงหาคม 2568 มีข้อร้องเรียนเกี่ยวกับการบริหารเงินบริจาคของ เสกสันน์ ทรัพย์สืบสกุล หรือ ‘หมอบี’ ซึ่งเคยเข้ามาเป็นจิตอาสาและจัดกิจกรรม ก่อนจะขอเปิดบัญชีรับบริจาคในชื่อตนเองตั้งแต่ปี 2562 โดยอ้างว่าจะนำเงินไปสนับสนุนกิจกรรมของวัดพระบาทน้ำพุ
ไทยพีบีเอส รายงานว่า พระอลงกตเคยชี้แจงว่า หมอบีไม่ได้มีตำแหน่งอย่างเป็นทางการในวัด แต่ได้รับอนุญาตให้เปิดบัญชีเพื่อสนับสนุนงานสาธารณประโยชน์ ถึงอย่างนั้นสังคมก็สงสัยว่าวัดนำเงินบริจาคไปใช้อย่างไร และการส่งมอบเงินให้วัดไม่ครบตามยอดที่ได้รับหรือไม่
ต่อมาเจ้าหน้าที่ตรวจสอบเส้นทางการเงิน ก็พบความเชื่อมโยงของบัญชีบุคคลและมูลนิธิหลายแห่ง รวมถึงเงินที่ไหลผ่านบุคคลใกล้ชิดของพระอลงกต ก่อนจะขยายผลไปสู่ข้อกล่าวหาว่ามีการเบียดบังเงินบริจาคของวัดและฟอกเงิน
วันที่ 26 สิงหาคม 2568 ตำรวจเข้าจับกุมพระอลงกตและหมอบีตามหมายจับในคดีทุจริตยักยอกเงินวัดและฟอกเงินพระอลงกตพ้นจากสถานะเจ้าอาวาสและถูกดำเนินคดีทันที
คดีเข้าสู่ศาลอาญาคดีทุจริตและประพฤติมิชอบกลาง และมีคำพิพากษาเมื่อวันที่ 7 ตุลาคม 2569 ศาลพิพากษาว่าอดีตพระอลงกตมีความผิดฐานเป็นเจ้าพนักงานเบียดบังทรัพย์และร่วมกันฟอกเงิน ลงโทษรวม 742 ปี
ส่วนหมอบีถูกพิพากษาในฐานะผู้สนับสนุนและความผิดเกี่ยวกับการฟอกเงิน รวมโทษ 386 ปี 1,480 เดือน อย่างไรก็ตาม เมื่อคำนวณตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 91 ให้จำคุกทั้งสองคนสูงสุดคนละ 50 ปี พร้อมสั่งให้ร่วมกันคืนเงินแก่วัดพระบาทน้ำพุ 306,026,143.50 บาท
นอกจากกรณียักยอกเงิน กระทรวงสาธารณสุขได้เข้าตรวจสอบวัดพระบาทน้ำพุ พบร่างผู้ป่วยโรคเอดส์กว่า 20 ร่าง ถูกดองไว้ในอาคารพิพิธภัณฑ์หรือศาลาธรรมสังเวชของวัด เพื่อให้ผู้มาเยือนได้ศึกษาและปลงอนิจจังมานานหลายสิบปี ซึ่งเข้าข่ายผิด พ.ร.บ. สุสานและฌาปนสถาน โดยตอนนี้ได้ทำการฌาปนกิจเป็นที่เรียบร้อยแล้ว
ประสิทธิ์ เจียวก๊ก
ประสิทธิ์ เจียวก๊ก เป็นใคร? ก่อนหน้านี้เขาเคยมีเว็บไซต์การทำงานเป็นของตัวเองด้วย แต่ดูเหมือนตอนนี้โดเมนเว็บไซต์จะหายไปแล้ว (prasitjeawkok.com) ในเบื้องหน้า เขาเป็นนักธุรกิจและประธานโครงการ “คืนคุณแผ่นดิน” ถึงขั้นที่แอ๊ด คาราบาว เคยแต่งเพลงให้ในชื่อ “ประสิทธิ์ ผู้ให้” เพื่อบอกเล่าและยกย่องประสิทธิ์ที่สู้ชีวิตจนประสบความสำเร็จได้
เขาเคยเล่าว่าตนเกิดมาในครอบครัวที่ยากจนและขาดโอกาสทางอาชีพ จนสุดท้ายเขาได้เข้ามาทำโครงการ ‘คืนคุณแผ่นดิน’ ที่มีเป้าหมายในการตอบแทนสังคมด้วยงานการกุศลต่างๆ โดยทำเป็นรายการทีวี ผ่านสถานีโทรทัศน์กองทัพบกช่อง 5 โดยเขาจะแบ่งกำไรจากบริษัทกลับคืนสู่ประชาชน อีกทั้งยังมีการนำเสนอภาพการลงพื้นที่ช่วยเหลือผู้คน จนหลายคนเกิดความเชื่อมั่นและเข้ามาร่วมลงทุนด้วย
รูปแบบการลงทุนที่ถูกกล่าวถึงมีหลายลักษณะ ทั้งการขายคูปองทองคำ การลงทุนแพ็กเกจท่องเที่ยว และการลงทุนในระบบสหกรณ์ออมทรัพย์ โดยผู้ลงทุนถูกชักชวนให้จ่ายเงินล่วงหน้าและคาดหวังผลตอบแทนหรือผลประโยชน์จากการลงทุน ซึ่งอ้างตัวเลขดอกเบี้ยที่สูงมาก แต่เมื่อถึงกำหนดกลับไม่สามารถรับเงินหรือผลประโยชน์ได้ตามที่คาดหวัง ผู้เสียหายจำนวนมากจึงเริ่มรวมตัวกันร้องเรียน
ต่อมาในปี 2563 พรรณิการ์ วานิช กรรมการบริหารคณะก้าวหน้า ออกมาเปิดเผยข้อมูลว่าเขาเป็นผู้เกี่ยวข้องกับเครือข่ายปฏิบัติการข่าวสาร (IO) ของกองทัพบก โดยเป็นเจ้าของเซิร์ฟเวอร์ที่ใช้กับแอปพลิเคชันสำหรับเผยแพร่ข้อความบนทวิตเตอร์พร้อมกันหลายข้อความ หรือที่เรียกว่า ‘ปั่นแท็ก’ ข้อมูลที่เปิดเผยยังระบุว่า ประสิทธิ์เป็นประธานกรรมการบริหารบริษัทในเครือเอ็มกรุ๊ป เป็นวิทยากรอบรมจิตอาสา 904 อีกด้วย
หลังถูกเปิดเผยชื่อ ประสิทธิ์ออกมาแถลงตอบโต้คณะก้าวหน้า โดยยอมรับว่ามีส่วนเกี่ยวข้องกับปฏิบัติการ IO แต่ชี้แจงว่าเป็นการกระทำด้วยความรักต่อสถาบันพระมหากษัตริย์ พร้อมตั้งชวนคำถามกลับว่าการเปิดโปงดังกล่าวมีเป้าหมายจัดการกับผู้ที่รักสถาบันฯ หรือไม่
ไม่นาน ประสิทธิ์ก็ได้เข้ามอบตัวต่อกองปราบปรามเมื่อวันที่ 17 พฤษภาคม 2564 หลังศาลออกหมายจับในข้อหาร่วมกันฉ้อโกงประชาชน ตำรวจระบุว่ามีผู้เสียหายจำนวนมากและความเสียหายรวมมากกว่า 1,000 ล้านบาท
ผลสุดท้าย ศาลอาญาสั่งจำคุก ประสิทธิ์ เจียวก๊ก 1,210 ปี ในคดีฉ้อโกงประชาชน ส่วนคนสนิทที่มีส่วนเกี่ยวข้อง ถูกจำคุก 111 ปีเศษ แต่ตามกฎหมายให้เหลือจำคุกคนละ 20 ปี
ยังมีรายงานถึงการพยายามหลบหนีระหว่างกระบวนการพิจารณาของศาล เมื่อวันที่ 22 ธันวาคม 2565 ประสิทธิ์อ้างว่าปวดท้องและขออนุญาตไปเข้าห้องน้ำ ก่อนจะเปลี่ยนเสื้อผ้าเป็นชุดไปรเวท พกหนวดปลอมและใช้กุญแจที่เตรียมไว้ไขโซ่ตรวนออก ก่อนพยายามปีนกระโดดลงไป ทำให้ข้อเท้าพลิก ก่อนจะถูกเจ้าหน้าที่ควบคุมตัวไว้ได้ทัน และทำให้ถูกจำคุกเพิ่มอีก เพิ่มโทษรวม 4 ปี 12 เดือน
อาจารย์ต้น อวตารพระผู้สร้าง
อาจารย์ต้น หรือ ชวิศร์ (สงวนนามสกุล) หนึ่งในผู้วิเศษ มีพลังเหนือธรรมชาติ โดยอ้างว่ามีสิ่งศักดิ์สิทธิ์ประทับร่างและสามารถสื่อจิตติดต่อกับเจ้ากรรมนายเวรได้ จนได้รับการขนานนามจากกลุ่มลูกศิษย์ว่าเป็น “องค์พระผู้สร้าง”
ตามข้อมูลการสืบสวนของตำรวจ อาจารย์ต้นถูกกล่าวหาว่าใช้ความเชื่อเรื่องกรรมและเจ้ากรรมนายเวรเป็นเครื่องมือในการชักชวนผู้คน โดยบอกผู้เข้าร่วมว่ามีเจ้ากรรมนายเวรจากอดีตชาติติดตามอยู่ หรือมีกรรมบางอย่างที่ต้องได้รับการแก้ไข หากต้องการให้พ้นจากปัญหาเหล่านั้นต้องจ่ายเงินเป็น ค่าครู และ ค่าลดละกรรม เพื่อซื้อทางลัดสู่นิพพาน และอ้างว่า “ถ้าโอนผิดบัญชี ผีก็จะไม่ไป”
กลุ่มผู้เสียหายให้ข้อมูลว่า ในช่วงแรกอาจารย์ต้นจะพูดถึงหลักธรรมทั่วไป ชักชวนให้ทำบุญและปฏิบัติธรรม เพื่อสร้างความไว้วางใจ เมื่อผู้เข้าร่วมเริ่มศรัทธาแล้ว จึงค่อยมีการเรียกเก็บเงินจำนวนมากขึ้น
ตำรวจระบุว่า มีผู้เสียหายอย่างน้อย 14 รายในสำนวนที่มีหลักฐานการโอนเงินกว่า 15 ล้านบาท ขณะที่เมื่อนับรวมยอดเงินที่มีการโอนเข้าบัญชีของอาจารย์ต้นและเครือข่าย รวมถึงกรณีที่เกี่ยวข้องกับการซื้อที่ดินเพื่อนำไปสร้างสถานปฏิบัติธรรม ความเสียหายอาจสูงกว่า 50 ล้านบาท เงินส่วนหนึ่งถูกกล่าวหาว่าไหลเข้าบัญชีส่วนตัวและบริษัท ก่อนถูกนำไปใช้ซื้อบ้านและรถยนต์ราคาแพง
ตำรวจยังเปิดเผยประวัติย้อนหลังว่า ในปี 2557 อาจารย์ต้นเคยถูกบริษัทประกันชีวิตร้องทุกข์ดำเนินคดี หลังมีการกล่าวหาว่าแจ้งว่าภรรยาเสียชีวิตเพื่อเรียกร้องค่าสินไหมทดแทน ทั้งที่ภรรยายังมีชีวิตอยู่ โดยมีการกล่าวถึงเงินสินไหมมากกว่า 4 ล้านบาท ต่อมาเขาถูกศาลล้มละลายกลางพิพากษาให้เป็นบุคคลล้มละลายในปี 2562 และได้รับการปลดจากล้มละลายในปี 2565
หลังมีผู้เสียหายออกมาเปิดเผยเรื่องราวและร้องทุกข์ดำเนินคดี อาจารย์ต้นถูกกล่าวหาว่าหลบหนีออกนอกประเทศ ก่อนกลับเข้ามาในประเทศไทยและถูกติดตามจับกุมได้
วันที่ 25 กุมภาพันธ์ 2569 ตำรวจเข้าจับกุมอาจารย์ต้น ก่อนที่กองปราบปรามและสำนักงานป้องกันและปราบปรามการฟอกเงิน (ปปง.) จะแถลงรายละเอียดคดีในวันที่ 2 มีนาคม 2569 โดยแจ้งข้อหาร่วมกันฉ้อโกงประชาชน สมคบกันฟอกเงิน และร่วมกันฟอกเงิน
โดยในชั้นสอบสวน ผู้ต้องหาให้การปฏิเสธทุกข้อกล่าวหา และพนักงานสอบสวนได้คุมตัวไปฝากขังที่ศาลอาญาพร้อมค้านการประกันตัว
เราจะเห็นว่า ในอดีตที่ผ่านมา สังคมไทยพึ่งพาเงินบริจาคเพื่อแก้ปัญหาสังคมอยู่ไม่น้อย ทั้งการรักษาผู้ป่วย การดูแลคนยากจน การให้โอกาสทางการศึกษา และการช่วยเหลือผู้ประสบภัย หลายครั้งภาระเหล่านี้ตกอยู่กับวัด มูลนิธิ หรือบุคคลที่มีชื่อเสียงด้านการทำความดี เพราะส่วนหนึ่งหน่วยงานรัฐก็ไม่สามารถดูแลได้ทั่วถึง
เมื่อสังคมต้องพึ่งพาคนเหล่านี้ เงินบริจาคจึงมาพร้อมความเชื่อใจ ผู้บริจาคจำนวนหนึ่งไม่ได้ตรวจสอบว่าเงินจะถูกนำไปใช้อย่างไร เพราะเชื่อและศรัทธาในชื่อเสียงและภาพลักษณ์ของผู้รับบริจาค หรืออาจจะเพราะการเชื่อในพลังแห่งบุญด้วยก็ตาม
ชวนมองว่า เรากำลังฝากความหวังไว้กับบุคคลมากเกินไปหรือไม่ และเหตุใดการช่วยเหลือคนที่เดือดร้อนจึงยังต้องขึ้นอยู่กับความเมตตาของผู้บริจาค แทนที่จะเป็นระบบสวัสดิการและบริการสาธารณะที่ประชาชนทุกคนพึ่งพาได้
แทนที่จะหวังคนดีให้มีมากมาย เพื่อมาค้ำจุนสังคม เปลี่ยนมาสร้าง ‘ระบบ’ ที่เอื้อให้คนทุจริตเบียดเบียนได้ยาก จะช่วยให้ผู้คนลืมตาอ้าปากได้มากกว่านี้ได้หรือไม่นะ
อ้างอิงจาก
